ارزیابی کیفیت محیط شهری با تأکید بر مؤلفه‌های زیست‌محیطی (نمونه موردی: شهرستان‌های استان آذربایجان شرقی)

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 عضو هیئت علمی دانشگاه محقق اردبیلی

2 دانشگاه محقق اردبیلی

چکیده

شهرها یک پدیده پویا و زنده می‌باشندکه برای سلامتی ساکنین و حفظ بقاء خود به کیفیت محیط شهری مطلوب نیاز دارند. رشد سریع شهرنشینی و توسعه فیزیکی شهرها در چند دهه اخیر موجب تحولات کالبدی شهرها و شکل‌گیری غیراصولی محیط شهری شد که به‌نوبه خود نارسائی‌هایی در محیط‌های شهری از قبیل مشکلات زیست‌محیطی و کاهش کیفیت محیط‌زیست را بوجود آورده است. ارزیابی کیفیت محیط شهری اولین گام در مدیریت نواحی سکونتی است که از عوامل زیادی متأثر می‌باشد از مهم‌ترین این عوامل می‌توان به آلودگی‌ها (هوا، آب، فاضلاب‌های شهری، زباله و..) اشاره کرد. لذا پژوهش حاضر باهدف ارزیابی کیفیت محیط شهری با تأکید بر مؤلفه‌های زیست‌محیطی در شهرستان‌های استان آذربایجان شرقی با استفاده از مدل تاپسیس انجام‌شده است. روش پژوهش ترکیبی از روش‌های توصیفی، اسنادی و تحلیلی و با ماهیت توسعه ای–کاربردی است. جامعه آماری پژوهش تمامی شهرستان‌های استان آذربایجان شرقی می‌باشد. به‌منظور ارزیابی کیفیت محیط شهری با تأکید بر مؤلفه‌های زیست‌محیطی از17 متغیر زیست‌محیطی استفاده‌شده است. برای تعیین اهمیت شاخص‌ها از مدل آنتروپی شانون بهره گرفته‌شده است. نتایج پژوهش نشان می‌دهد از بین شهرستان‌های استان آذربایجان شرقی ازلحاظ برخورداری از شاخص‌های کیفیت محیط شهری، تبریز، مراغه و میانه به ترتیب با کسب رتبه‌های اول تا سوم از وضعیت کاملاً مطلوب، شهرستان مرند با کسب رتبه چهارم از وضعیت مطلوب، شهرستان‌های سراب، شبستر، اسکو، هریس، خدا آفرین و ورزقان به ترتیب با کسب رتبه‌های 5 تا 10 از وضعیت نیمه مطلوب، و شهرستان‌های آذرشهر، هشترود، چاراویماق، عجبشیر، کلیبر، جلفا، بستان‌آباد، ملکان، بناب و اهر به ترتیب با کسب رتبه‌های 11 تا 20 از وضعیت بسیار نامطلوبی برخوردار می‌باشند.

کلیدواژه‌ها

موضوعات