بررسی اثر پلیمر طبیعی بتاسیکلودکسترین به منظور بهبود شرایط رنگ­رزی و کاهش آلودگی محیط زیستی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 کارشناس ارشد فرش/دانشگاه کاشان

2 دکتری مدیریت محیط زیست، باشگاه پژوهشگران جوان و نخبگان، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران.

3 دانشیار، گروه فرش، دانشکده معماری و هنر، دانشگاه کاشان ، کاشان، ایران

چکیده

چکیده
زمینه و هدف: محدودیت‌های محیط زیستی و اقتصادی که به طور چشم‌گیری بر صنعت نساجی و رنگرزی اعمال شده منجر به توسعه فرآیندهای دوست‌دار محیط زیست برای اصلاح خواص الیاف و بهبود فرآیندهای سنتی موجود شده است. تلاش‌های بسیاری برای کاهش هزینه‌ها و همچنین مواد آلوده کننده دفع شده همراه پساب انجام شده که از آن جمله می‌توان به استفاده از پلیمرهای طبیعی اشاره کرد. هدف از این تحقیق استفاده از پلیمر طبیعی بتاسیکلودکسترین به عنوان جایگزینی مناسب با اثرات محیط زیستی مطلوب برای دیگر افزودنی‌های شیمیایی در رنگرزی می‌باشد.
روش بررسی: در این مطالعه الیاف پشم با پلیمر زیست سازگار بتاسیکلودکسترین، اصلاح شد و ویژگی‌های رنگ‌رزی آن نظیر اثر مقدار ترکیب بتاسیکلودکسترین(5/0-20%)،pH رنگ‌رزی(7-3) و غلظت ماده رنگ‌زا(75-5%) بر روی قابلیت رنگ‌رزی پشم با رنگ‌زای طبیعی روناس مورد ارزیابی و مقایسه رنگ قرار گرفت. و در نهایت تغییرات فیزیکی الیاف خام و اصلاح شده بعد از رنگ-رزی با استفاده از تست SEM انجام شد.
یافته‌ها: نتایج نشان داد که با افزایش مقدار ماده بتاسیکلودکسترین، قدرت رنگی نمونه‌ها به مقدار قابل قبولی بهبود می‌یابد و قابلیت رنگ‌رزی (K/S) الیاف رنگرزی شده با پشم اصلاح شده نسبت به پشم دندانه شده با آلومینیوم و پشم خام بیش‌تر می‌باشد. همچنین رمق‌کشی پشم اصلاح شده در pH خنثی نسبت به شرایط اسیدی به میزان قابل توجهی بهبود یافت، در حالی‌که تغییر محسوسی در قابلیت رنگ‌رزی پشم خام با تغییر در pH مشاهده نشد.
بحث و نتیجه‌گیری: به طور کلی با توجه به شرایط اصلاح پشم با پلیمر زیست سازگار بتاسیکلودکسترین و تغییرات در شرایط رنگرزی، نه تنها امکان حذف مواد شیمیایی از پساب صنایع نساجی و رنگ‌رزی قابل انجام است، بلکه می‌توان مقدار رنگ‌زای مصرفی و رنگ‌زای جذب نشده و باقی مانده در پساب را کاهش داد که از نظر محیط زیستی بسیار حایز اهمیت می‌باشد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات