منشأ یابی و ارزیابی ریسک فلزات سنگین ( سرب، مس و روی) در رسوبات سطحی تالاب شادگان

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشگاه ملایر

2 استادیار گروه محیط زیست دانشگاه ملایر

10.22034/jest.2018.12939.2148

چکیده

زمینه وهدف: با توجه به اهمیت تالاب شادگان در محیط زیست ایران و افزایش روزافزون آلودگی‌های منطقه، غلظت کل و منشایابی فلزات سنگین در رسوبات سطحی آن بررسی می‌گردد.
روش بررسی: برای تعیین غلظت کل فلزات در رسوبات از روش تیزاب سلطانی و برای آنالیز غلظت فلزات در بخش‌های ژئوشیمیایی رسوب از روش استخراج پی در پی استفاده گردید.
یافته ها: نتایج نشان داد بیشینه میانگین غلظت عناصر در نمونه‌های مس،سرب و روی به ترتیب برابر با؛77/21،19/24 و07/30 میکروگرم بر گرم می‌باشد؛ همچنین نتایج حاصل از منشایابی فلزات در بخش‌های مختلف رسوبات به ترتیب برای فلز مس به صورت: اکسیدهای آهن و منگنز < تبادلی < مواد آلی < پایدار،فلز سرب: پایدار < اکسیدهای آهن و منگنز < تبادلی < مواد آلی وفلز روی به صورت: تبادلی< اکسیدهای آهن ومنگنز < مواد آلی< پایدار می‌باشد..
بحث و نتیجه گیری : نتایج نشان داد عناصر مس و روی در تالاب دارای منشا طبیعی و سرب دارای منشا انسانی می‌باشد. نتایج تجزیه و تحلیلRAC بیان میکند فلز مس در محدوده‌ ریسک متوسط، فلز روی در محدوده‌ی ریسک پایین تا متوسط و فلز سرب بین دومحدوده‌ی ریسک متوسط و بالا قرار دارد. که این امر می تواند ناشی از آزاد شدن بیشترسرب نسبت به مس و روی باشد، در نتیجه فلز سرب برای جانوران آبزی در محدوده خطر قرار دارد. همچنین محاسبه شاخص‌های GCFو ICF نشان داد که ایستگاه‌های دارای کاربری کشاورزی، توریستی و مسکونی به دلیل وارد کردن فلزات سنگین به تالاب به عنوان منطقه خطر محسوب می شوند

کلیدواژه‌ها

موضوعات