مکان‌یابی محل دفن نخاله‌های ساختمانی با استفاده از GIS و روش AHP (مطالعه موردی: شهر همدان)

نوع مقاله: مستخرج از پایان نامه

نویسندگان

1 دانشجو

2 استاد و رئیس دانشکده

3 استاد

10.22034/jest.2018.12897.2151

چکیده

چکیده
زمینه و هدف: رشد جمعیت، توسعه شهرنشینی و افزایش فعالیت‌های انسانی ره‌آوردهای مختلفی از جمله تولید و تجمیع مواد زائد و به دنبال آن آلودگی‌های محیط‌زیست را به‌همراه خواهد داشت. نخاله‌های ساختمانی از جمله این مواد زائد هستند که به دلیل حجیم بودن فضای زیادی را اشغال می‌کنند، لذا دفع آن‌ها در محل‌های دفن زباله منجر به کاهش عمر مفید این محل‌ها می‌شود و یافتن مکان جدید جهت دفن نخاله‌های ساختمانی ضرورت می‌یابد.
روش بررسی: جستجو برای یافتن مکان جدید دفن مواد زائد پروسه‌ای پیچیده و وقت‌گیر بوده و نیازمند سیستمی توانا و کارآمد است؛ چنانچه با استفاده از GIS و تلفیق لایه‌های اطلاعاتی مختلف و در نظر گرفتن معیارهای محیط‌زیستی، اجتماعی و اقتصادی، می‌توان مناسب‌ترین مکان را برای دفن نخاله‌های ساختمانی مکان‌یابی نمود. در تحقیق حاضر، 16 معیار (شیب، کاربری اراضی، مراکز مسکونی، تجاری و صنعتی، روستاها، راه‌ها (شامل 3 لایه بزرگراه، راه اصلی و راه فرعی)، آب‌ها (شامل 6 لایه چاه، چشمه، قنات، رودخانه، سد و آبراهه)، آثار باستانی، باند فرودگاه و معادن) در انجام فرآیند مکان‌یابی دخیل‌اند؛ چنانچه ابتدا اقدام به تهیه نقشه‌های حریم و فواصل نموده و سپس به منظور دست‌یابی به اطمینان بیشتر، امتیازدهی به طبقات یا فواصل پارامترها را به سه شیوه انجام شد. وزن‌دهی به معیارها با نرم افزار Expert Choice و به شیوه تحلیل سلسله مراتبی (AHP) انجام شد.
یافته ها: نتایج حاصل از سه نوع امتیازدهی به منظور انجام آنالیز چند معیاره نشان داد که تفاوت چندانی در نتایج حاصل از روش‌های مختلف امتیازدهی مشاهده نمی‌شود.
بحث و نتیجه گیری: نتایج حاصل از تلفیق 16 پارامتر دخیل در مکان‌یابی در نرم فزار ArcGIS 9.3، نشان داد که پهنه‌های مستعد جهت دفن نخاله‌های ساختمانیِ شهر همدان، اغلب در یک قاچ 90 درجه‌ای و در شرق شهر همدان واقع شده‌اند.

کلیدواژه‌ها

موضوعات