بررسی اثرات فضاهای سبز شهری بر دمای سطح زمین و جزایر حرارتی شهری: مطالعه موردی شهر نیشابور

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 عضو هیات علمی دانشگاه حکیم سبزواری

2 دانشجوی کارشناسی ارشد

3 عضو هیات علمی مرکز پژوهشی دانشگاه حکیم سبزواری

10.22034/jest.2018.14129.2275

چکیده

یکی از اثرات نامطلوب توسعه شهری در یک قرن اخیر، تغییر در شکل و نوع پوشش اراضی و جایگزینی زمین های باز و پوشش گیاهی با سطوح سخت و نفوذناپذیر است. این تغییرات سبب افزایش دمای سطحی زمین و شکل گیری جزایر حرارتی در محدوده شهرها می شود. هدف از این پژوهش بررسی الگوی پراکنش دمای سطحی زمین و رابطه آن با ویژگیهای اکولوژیک طبقات فضای سبز شهری و پوشش گیاهی در محدوده شهر نیشابور است. این مطالعه از نوع کاربردی و روش آن توصیفی- تحلیلی است و به بررسی رابطه همبستگی میان دو شاخص دمای سطح زمین و پوشش گیاهی می پردازد. به منظور استخراج دمای سطحی زمین و پوشش گیاهی، از تصاویر مربوط به سنجنده ETM+ ماهواره لندست در تاریخ آگوست(2010) استفاده شد. همچنین برای بررسی کارکرد فضای سبز و ارزیابی میزان اثر بخشی آن از مقایسه میانگین درجه حرارت سطحی لکه های سبز و میانگین مساحت آنها استفاده شد. نتایج حاصل از ترکیب و توزیع فضای سبز نشان داد که میان شاخص پوشش گیاهی(NDVI) و دمای سطحی زمین رابطه همبستگی منفی وجود دارد. در این پژوهش مشخص شد که زمین های کشاورزی به دلیل مساحت بالا و پیوستگی کمترین دمای محیط را دارند. در حالی که فضای سبز منازل مسکونی به دلیل پراکندگی، مساحت پایین، و نوع فضای سبز بیشترین دمای سطحی را به خود اختصاص داده اند. نکته قابل توجه تاثیر پایین سطوح سبز نسبت به فضاهای سبز است که این مهم می تواند در برنامه ریزی و توسعه فضاهای سبز شهر نیشابور مدنظر قرار گیرد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات