به کارگیری دورکاوی و سامانه اطلاعات مکانی در آشکارسازی تغییرات تالاب زریبار

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار گروه مهندسی نقشه برداری، دانشگاه تربیت دبیرشهیدرجائی

2 کارشناس ارشدمهندسی نقشه برداری، دانشگاه تربیت دبیرشهیدرجائی

3 استادیار گروه مهندسی نقشه برداری، دانشگاه تربیت دبیرشهیدرجائی

4 استادیار گروه محیط زیست، دانشگاه تربیت دبیرشهیدرجائی

10.22034/jest.2018.16609.2523

چکیده

آشکارسازی و پیش بینی تغییرات کاربری اراضی، از جمله ابزارهای مدیریت منابع طبیعی و ارزیابی اکوسیستم به شمار می آیند. هدف از این تحقیق آشکارسازی تغییرات تالاب زریبار با استفاده از فتوگرامتری و تصاویر ماهواره ای و سپس واکاوی علل تغییرات و پیش بینی تغییرات آینده و ارائۀ راهکارهایی برای جلوگیری از تغییرات نامطلوب می باشد. بدین منظور ابتدا داده های موجود از نظر هندسی، جوی و پرتوسنجشی مورد بررسی قرارگرفت. سپس عکس هوایی با استفاده از اصول تفسیر و تصاویر ماهواره ای با روش نظارت شده بیشینه همانندی، رده بندی گردید و سرانجام به تحلیل آماری روند تغییرات وآشکارسازی تغییرات در این دوره زمانی پرداخته شد. در مرحله بعد با استفاده از داده های آبنگاری بستر دریاچه به تحلیل آماری و مکانی نتایج آشکارسازی تغییرات و بررسی تغییرات کیفی آب دریاچه زریبار پرداخته شد. آشکارسازی تغییرات در سه دوره زمانی 1334، 1381 و 1392 حاکی از تغییر وسعت رده آب از 1297 هکتار در سال 1334 به 1086 هکتار در سال 1381 و 882 هکتار درسال 1392 می باشد. با بررسی نرخ تغییرات در این سه بازه زمانی مشخص گردیدکه دوره اول (1334-1381) نرخ تغییرات رده آب 57/4- هکتار در سال و در دوره دوم (1381-1392) روند تغییرات، بایستی میزان تغییرات 3/1 دوره اول باشد ولی به میزان قابل ملاحظه ای افزایش داشته و به 52/18- هکتار در سال رسیده است. سرانجام به تحلیل عوامل مهم در این بازه زمانی ازجمله تاثیر کاهش بارندگی، افزایش تبخیر سطحی، استفاده بی رویه از منابع آب زیر زمینی، تحلیل تأثیر چاه های عمیق، وسعت زمین های متجاوز به حریم تالاب پرداخته شد و در این قالب سناریویی برای پیش بینی روند آیندۀ تالاب در صورت تداوم وضع موجود مطرح شد و مورد تحلیل و بررسی قرار گرفت که حاکی از افت چشمگیر ذخایر آب تالاب می باشد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات