ارزیابی ریسک محیط‌زیستی تالاب‌ها با استفاده از روش‌های TOPSIS و EFMEA (مطالعه موردی : تالاب آقگل در استان همدان)

نوع مقاله: مستخرج از پایان نامه

نویسندگان

1 دانشیار، گروه محیط زیست، دانشگاه آزاد اسلامی واحد همدان، همدان، ایران.

2 دانش آموخته کارشناسی ارشد ارزیابی و آمایش سرزمین، گروه محیط زیست، دانشگاه آزاد اسلامی واحد همدان،همدان،ایران.

10.22034/jest.2018.17115.2626

چکیده

چکیده
زمینه وهدف: تالاب‌ها را می‌توان شاهکار خلقت به حساب آورد. علی رغم رشد روزافزون علم و آگاهی‌های جوامع بشرى نسبت به شناخت و اهمیت محیط‌های طبیعى، تالاب‌ها هنوز کمتر مورد توجه و درک واقعى قرار گرفته‌اند. مطالعه حاضر با هدف شناسایی و تجزیه و تحلیل ریسک‌های تهدید کننده آقگل در سال 1393 به انجام رسید.
روش کار: تالاب آقگل در ضلع شمال شرقی شهرستان ملایر و در فاصله 35 کیلومتری شهر ملایر، یک کیلومتری جنوب شرقی قریه اسلام آباد و در نقطه مرزی استان های همدان و مرکزی واقع گردیده است. پس از شناسایی ریسک‌ها، تجزیه و تحلیل و رتبه بندی آن‌ها با استفاده از روش TOPSIS صورت پذیرفت. جهت تعیین نمره احتمال ریسک از روش AHP و برای تعیین نمره سایر شاخص‌ها از روش‌های موجود در ارزیابی ریسک به خصوص روش EFMEA استفاده شد.
یافته ها ونتایج: نتایج نشان داد که ریسک‌های تبدیل عرصه های تالاب به کاربری کشاورزی و ورود احشام و بهره برداری از پوشش گیاهی جهت چرای دام در رتبه‌های اول و دوم قرار دارند. پس از تعیین عدد اولویت ریسک با روش TOPSIS، درجه مخاطره پذیری ریسک‌ها تعیین گردید که اولویت‌های مدیریتی جهت کنترل ریسک‌ها را نشان می‌دهد. مزیتTOPSIS در ارزیابی ریسک‌های محیط زیستی، رتبه‌بندی ریسک‌ها با استفاده از معیارهای متفاوت است. با استفاده از این روش در ارزیابی ریسک‌های محیط‏زیستی می‌توان بی نهایت ریسک را بر اساس بی‌نهایت شاخص رتبه‌بندی کرد. دقت بالا و توانایی استفاده از نرم‌افزارهای گسترده از دیگر مزایای این روش هستند.

کلیدواژه‌ها

موضوعات