بررسی آلودگی فلزات سنگین در خاک اراضی کشاورزی اطراف شهر زرقان استان فارس

نوع مقاله: مستخرج از پایان نامه

نویسندگان

1 عضو هیات علمی گروه محیط زیست دانشگاه صنعتی خاتم الانبیاء بهبهان

2 دانشجوی کارشناسی ارشد آلودگی‌های محیط‌زیست، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه صنعتی خاتم‌الانبیاء بهبهان

3 عضو هیأت علمی گروه محیط‌زیست، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه صنعتی خاتم‌الانبیاء بهبهان

10.22034/jest.2018.19781.2865

چکیده

زمینه و هدف: کشاورزی و به خصوص فعالیت‌های صنعتی منجر به آزاد سازی مقادیر بالای فلزات به محیط شده که می‌تواند به عنوان یک خطر جدی برای اکوسیستم و سلامتی انسان مطرح باشد. از این رو بررسی میزان آلودگی خاک به این فلزات حائز اهمیت است. هدف از این تحقیق بررسی آلودگی خاک زمین‌های کشاورزی منطقه زرقان به فلزات سنگین (سرب، کادمیوم، کروم، آهن) با استفاده از شاخص‌های ژئوشیمیایی می‌باشد.
روش بررسی: تعداد 27 نمونه خاک به طور تصادفی (سه بار تکرار) از اراضی کشاورزی منطقه جمع‌آوری و پس از خشک کردن و هضم نمونه‌ها، سنجش فلزات سنگین با استفاده از دستگاه جذب اتمی مورد بررسی قرار گرفت. برای بررسی روند پراکنش فلزات در این منطقه از شاخص‌های آلودگی (CF)، غنی شدگی (EF) و زمین انباشتگی (Igeo) استفاده گردید.
یافته‌ها: نتایج حاصل از این تحقیق نشان داد که میانگین غلظت فلزات سرب، کادمیوم، کروم و آهن در کاربری کشاورزی- صنعتی بیشتر از دو کاربری کشاورزی- شهری و شاهد می‌باشد و در مقایسه میانگین غلظت فلزات بین کاربری‌ها، تفاوت معنی-داری در میزان آهن در سه کاربری مشاهده نشد (05/0< P)، ولی در میزان غلظت سرب، کادمیوم و کروم تفاوت معنی داری بود (05/0>P ).
نتیجه‌گیری: به دلیل تعداد زیاد صنایع مختلف از جمله کارخانجات کاشی و سرامیک حافظ، لعابیران، صنایع شیمیایی، شهرک صنعتی و پالایشگاه در اطراف منطقه زرقان، بار آلودگی فلزات سنگین در نمونه خاک‌هایی که کاربری کشاورزی- صنعتی بودند نسبت به خاک سایر نواحی بیشتر است. همچنین پساب‌های کشاورزی و استفاده از کودهای حیوانی و شیمیایی (فسفره و نیتراته) و آلاینده‌های صنعتی دلیل مضاعف آلودگی در نمونه خاک‌ها با کاربری کشاورزی- صنعتی می‌باشد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات