ارزیابی ریسک زیست‌محیطی کارخانه فولاد با استفاده از روش های ANP و TOPSIS (مطالعه موردی: کارخانه فولاد ویان همدان)

نوع مقاله: مستخرج از پایان نامه

نویسندگان

1 دانشجوی ارشد دانشگاهر آزاد اسلامی واحد همدان

2 استادیار دانشگاه آزاد اسلامی واحد همدان

3 معاون پژوهشی دانشگاه آزاد اسلامی واحد همدان

10.22034/jest.2018.21029.3007

چکیده

زمینه وهدف: بی‌تردید یکی از اصلی‌ترین شاخص‌های توسعه ‌یافتگی کشورها و جوامع، تولید و مصرف فولاد می‌باشد. در این صنعت در کنار تولید فولاد، پسماندهای متفاوتی تولید می‌شود که از آن جمله می‌توان به سرباره فولاد و غبار اشاره نمود که به دلیل تولید و غنی‌شدگی از فلزاتی همچون آهن، روی و سرب به‌عنوان آلاینده‌های محیط‌زیست و همچنین حجم بالای تولید به‌عنوان منبع اقتصادی در نظر گرفته می‌شوند. مطالعه حاضر با هدف شناسایی و تجزیه و تحلیل ریسک‌های تهدید کننده کارخانه فولاد ویان در سال 1395 به انجام رسید.

روش کار: مجتمع فولاد ویان از همدان (مرکز استان) 45 کیلومتر از شهر کبودرآهنگ 15 کیلومتر از جاده اصلی همدان - تهران 9/2 کیلومتر از پایگاه هوائی نوژه 15 کیلومتر از شهر فامنین 10 کیلومتر و از شهرک صنعتی 5/3 کیلومتر و از نزدیک‌ترین روستا (روعان) 3 کیلومتر و از چاه‌های متعلق به نیروگاه یک کیلومتر و از خطر گاز یک کیلومتر و از نیروگاه 2 کیلومتر فاصله دارد. پس از شناسایی ریسک‌ها، تجزیه و تحلیل و رتبه بندی آن‌ها با استفاده از روش TOPSIS صورت پذیرفت. جهت تعیین نمره احتمال ریسک از روش ANP و برای تعیین نمره سایر شاخص‌ها از روش‌های موجود در ارزیابی ریسک به خصوص روش EFMEA استفاده شد.

یافته ها و نتایج: بر اساس نتایج حاصل از محاسبه ‌های ریسک‌ها در رده‌های مختلف می‌توان بیان کرد که از میان ریسک‌های زیست‌محیطی کارخانه فولاد ویان، 14 ریسک در رده جزئی تا متوسط و 3 ریسک در رده غیر‌قابل تحمل قرار دارند. بر اساس مقایسات زوجی انجام‌شده در محیط نرم-افزار Super Decisions بهترین راهکار در بین همه راهکارها، نصب دستگاه‌های کنترل ذرات و گاز مانند سیکلونها و غبارگیرهای کیسه‌ای و کم‌ترین راهکار وقوع ریسک، تعمیر به‌موقع دستگاه‌ها به‌منظور کاهش انتشار گازهای آلاینده شناسایی گردید.

کلیدواژه‌ها

موضوعات