قابلیت گیاه یونجه در پالایش خاک آلوده به نیکل و سرب

نوع مقاله: مستخرج از پایان نامه

نویسندگان

1 دانشگاه ازاد اسلامی، دهدشت، ایران

2 دانشگاه صنعتی اصفهان، اصفهان، ایران

3 دانشگاه یاسوج، یاسوج، ایران

10.22034/jest.2019.31761.4031

چکیده

زمینه و هدف: در دهه اخیر مسئله آلودگی خاک به فلزات سنگین ازجمله نیکل و سرب، یکی از مهم‌ترین مشکلات زیست‌محیطی به شمار می‌رود. بر اساس داده‌های آژانس حفاظت محیط‌زیست، نیکل در مقدار زیاد مضر و آلاینده‌ای خطرناک و سرب مهم‌ترین فلز آلاینده محیط می‌باشد. این مطالعه به‌منظور بررسی وضعیت آلودگی خاک پالایشگاه گچساران با استفاده از شاخص‌های زیست‌محیطی ضریب آلودگی، شاخص درجه آلودگی و شاخص اصلاح ‌شده درجه آلودگی و بررسی پتانسیل گیاه‌پالایی یونجه که بومی منطقه گچساران است در جذب آلاینده نیکل و سرب از خاک آلوده به نفت خام با استفاده از شاخص‌های ضریب انتقال، فاکتور اندوزش زیستی و فاکتور تجمع بیولوژیکی می‌باشد.
روش بررسی: از مرکز آلودگی چهار محدوده 0-500 متر، 500-1000 متر، 1000-1500 متر و 1500-2000 متر انتخاب گردید. در هر محدوده 5 نمونه خاک برداشت گردید. برای اندازه‌گیری فلزات سنگین از دستگاه ICP-OES استفاده شد. از نرم‌افزار SPSS برای تجزیه آماری استفاده شد.
یافته‌ها: آنالیز شاخص‌های زیست‌محیطی منطقه موردمطالعه را نسبت به عنصر نیکل از درجه آلودگی قابل‌توجه و نسبت به عنصر سرب از آلودگی بسیار بالا نشان می‌دهد. مقایسه میانگین غلظت نیکل و سرب در نمونه‌های خاک کشت‌شده با گیاه یونجه اختلاف معنی‌داری با میانگین غلظت نیکل و سرب در محدوده موردبررسی دارد.
بحث و نتیجه‌گیری: به‌طورکلی گیاه یونجه به‌عنوان گیاه بومی منطقه می‌تواند در شرایط نامناسب آلودگی باعث جذب و استخراج نیکل و سرب از خاک شود. نتایج نهایی این پژوهش نشان می‌دهد که توانایی گیاه یونجه در گیاه‌پالایی عنصر نیکل در خاک آلوده به مواد نفتی بیشتر از عنصر سرب در محدوده پالایشگاه گچساران می‌باشد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات