ارزیابی خصوصیات کمی و کیفی چند رقم و لاین امید بخش تریتیکاله در دو منطقه سرد خراسان رضوی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 عضو هیات علمی

2 محقق بخش تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی خراسان رضوی

چکیده

تریتیکاله (X Triticosecale wittmack) که از تلاقی بین گندم و چاودار بوجود آمده است یک محصول علوفه‌ای برای تغذیه دام وطیور می باشد. این تحقیق به منظور دستیابی به ارقام پرمحصول تریتیکاله تحت شرایط زارعین شهرستان های فریمان و تربت حیدریه در سال زراعی 93-1392 به اجرا در آمد. برای اجرای آزمایش از طرح بلوک های کامل تصادفی با سه تکرار و شش تیمار استفاده شد. تیمارهای آزمایش شامل چهار لاین امید بخش تریتیکاله انتخابی از آزمایش الیت تریتیکاله سال زراعی 1385 به نام های ET-85-4,ET-85-14,ET-85-15, ET-85-17 و شاهد (ET-82-15 و Juanillo 92) بود. نتایج نشان داد که در هر یک از مناطق اجرای آزمایش از نظر آماری اختلاف معنی‌داری بین ژنوتیپ ها برای صفات تعداد روزتا ظهور سنبله، وزن هزار دانه، تعداد سنبله در واحد سطح، تعداد دانه در سنبله، ارتفاع بوته و عملکرد دانه وجود داشت. بیشترین تعداد روز تا ظهور سنبله، وزن هزار دانه، تعداد دانه در سنبله و ارتفاع بوته در هر دو منطقه مربوط به لاینET-85-15 بود. نتایج تجزیه مرکب نشان داد که تفاوت تعداد روزتا ظهور سنبله، عملکرد دانه و وزن هزار دانه بین دو مکان آزمایش معنی دار بود. علاوه بر این، بین ژنوتیپ ها نیز اختلاف معنی داری در سطح یک درصد برای کلیه صفات به غیر از صفت تعداد روز تا ظهور سنبله مورد بررسی وجود داشت. اثر متقابل ژنوتیپ × مکان از بین کلیه صفات، فقط برای عملکرد دانه اختلاف بسیار معنی داری را نشان داد. بیشترین عملکرد دانه از جوانیلو 92 در فریمان و تربت حیدریه برآورد گردید. همچنین نتایج نشان داد که لاینET-82-15 در ردیف رقم جوانیلو 92 از لحاظ عملکرد قرار داشته و منتخب جایگزینی رقم رایج در منطقه (جوانیلو 92) خواهد بود.

کلیدواژه‌ها

موضوعات